Eindpresentatie artistiek-sociaal project voor jongeren bij Kanaal30, Utrecht

Op woensdag 1 juli presenteren jongeren uit Utrecht het resultaat van zes avonden samen maken, experimenteren en ontmoeten. De eindpresentatie van Culture Club Merwede vindt plaats op de culturele broedplaats Kanaal30 in Utrecht en staat in het teken van het thema Thuis.

Wat: Eindpresentatie Culture Club Merwede, thema ‘Thuis’

Wanneer: Woensdag 1 juli om 19.30 uur

Waar: Kanaal30, Utrecht, toegang is gratis.

Wie doen mee: Jongeren, kunstenaars, ondernemers en bewoners uit Merwede en omgeving

Samenwerking: Stichting Kunst- en Cultuur Kanaal30 in co-creatie met Cultuur in de Wijk Zwolle, met Welkom in Utrecht als vaste partner en verschillende andere partners binnen het sociaal domein.

Met dank aan: Gemeente Utrecht, Fonds voor Cultuurparticipatie, OFU Merwede, Kanaal30

Samen kunst maken

Dit voorjaar opende Kanaal30 zes avonden lang haar deuren voor jongeren, kunstenaars, ondernemers en buurtbewoners. Samen maakten ze kunst, in een project dat Stichting Kunst,- en Cultuur Kanaal30 opzette in co-creatie met Cultuur in de Wijk Zwolle, een organisatie met ruim vijf jaar ervaring in deze manier van werken. De Culture Club is onderdeel van de aanloop naar het toekomstige wijkcultuurhuis in Merwede.

Initiatiefnemer Annemieke Zwierenga van Stichting Kunst- en Cultuur Kanaal30 wilde voor dit project samenwerken met Cultuur in de Wijk Zwolle. “CW Zwolle is uniek in hoe ze sociaal en artistiek samenbrengen. De bevlogenheid, de veiligheid die ze bieden aan een brede groep jongeren terwijl de kwaliteit van de kunst voorop blijft staan, dat is uniek. Jongeren worden uitgedaagd, grenzen verlegd. Je eet samen, maakt samen, ruimt samen op en chilt samen na. Dat hele plaatje wilde ik voor dit project.”

Annemieke werkt al bijna tien jaar samen met Jolan van de Waeter binnen verschillende kunst educatieve projecten, Jolan heeft in 2020 Cultuur in de Wijk opgericht. Annemieke: “Jolan ademt kunsteducatie en cultuur. Maar minstens zo belangrijk: ze heeft een groot hart voor jonge mensen die niet per se recht op het pad lopen. Niemand wordt buitengesloten, maar de lat voor de kunst gaat nooit omlaag.”

‘Essentieel dat deelnemers mede-eigenaar zijn van ruimte’

Voor Jolan van de Waeter was dit project ook een nieuwe ervaring. “CW Zwolle werkt normaal buiten, in de wijk. Op een binnenlocatie zijn de verhoudingen anders. Deelnemers zijn te gast op een plek die nog niet van hen is en dat vraagt tijd. Buiten kan iemand eerst de kat uit de boom kijken en spontaan aansluiten. Binnen trekken mensen zich gemakkelijker terug. Daarom is het essentieel dat de organiserende partij deelnemers vanaf het begin mede-eigenaar maakt van de ruimte. Wanneer mensen ervaren dat ze welkom zijn en gebruik mogen maken van de plek ontstaat betrokkenheid en eigenaarschap.”

Thema Thuis

Het thema ’thuis’ bleek rijker dan vooraf verwacht. Annemieke: “Dat thema stond al op mijn wensenlijst. We werken toe naar het nieuwe wijkcultuurhuis in Merwede en willen buurtbewoners aan ons verbinden die willen komen maken, beleven en ontmoeten. En daarvoor stellen we onder andere de vraag: wat maakt jou thuis voelen binnen ons huis? Maar toen Welkom in Utrecht onze vaste partner werd en we werkten met jongeren die noodgedwongen moesten vluchten van hun thuis kreeg dit thema ook een andere lading.” Jolan vult aan: “Voor sommige deelnemers ging ’thuis’ niet over een huis maar over de vraag: waar voel ik me veilig, welkom, verbonden? De locatie zelf, omringd door een bouwplaats van toekomstige woningen, maakte dat extra zichtbaar. Het thema werd gelaagder dan we hadden verwacht.”

Jongeren kwamen en gingen, en kwamen weer terug. Annemieke: “Dat hoort erbij. Maar er was ook een vaste kern die alle zes avonden aanwezig was.” Jolan: “Die kerngroep vervulde een verbindende rol. Zij kenden de nieuwe mensen die later aansloten waardoor er toch continuïteit ontstond. Wat dit project mij opnieuw heeft laten zien: community art is geen methodiek alleen, het is een houding. Het vraagt tijd om vertrouwen op te bouwen, rollen te delen en elkaar als mens te ontmoeten. Die wederkerigheid is de basis voor duurzame verbindingen. Dit is community art pur sang.”

‘Speelsheid, humor, nieuwsgierigheid, creativiteit; die koester ik’

Productieleider Joost Welling zorgt dat alles er is op een maakavond;  van catering tot benodigdheden, van verslagen tot logistiek. Maar hij is ook een stevige factor in het contact met de jongeren. Hij gelooft in gelijkwaardigheid. “Je luistert, observeert, stelt vragen, deelt iets uit je eigen tijd als jongere. Als volwassene heb je meer levenservaring maar die eigenschappen van vroeger zitten er gewoon nog in. Speelsheid, humor, nieuwsgierigheid, creativiteit; die koester ik.” En hij ziet in dit soort projecten iets wezenlijks: “Onderliggend aan het altijd-online tijdperk is een sterke behoefte aan communities waar mensen elkaar fysiek ontmoeten. Van vluchtig aan de oppervlakte de verdieping in. Kleinschaligheid, oog voor elkaar dat ontstaat niet online.”

‘We bouwen de community nu al op’ 

Voor het team van de Culture Club is 1 juli een mijlpaal én een begin. Annemieke: “We hebben niet alleen kunst gemaakt maar ook mensen aan ons verbonden — jongeren en makers die straks mee het wijkcultuurhuis in gaan. We bouwen de community nu al op zodat we over drie jaar een huis betrekken dat al leeft. De Culture Club krijgt vervolg op Kanaal30. Dit is het begin.”